तुकाराम मुंढे यांची मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या गृह शहरात कारवाई. शेकडो किलो प्रतिबंधात्मक तंबाखू जप्त.!
नागपूर : राज्यात प्रामाणिक आयएएस अधिकारी म्हणून तुकाराम मुंढे यांची ख्याती आहे. अन्न व औषध प्रशासन विभागातील आयुक्त पदाची सूत्रे सांभाळल्यावर मुंढे यांनी मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचे गृह शहर असलेल्या नागपुरात मोठी प्रतिबंधात्मक सुगंधित तंबाखूवर कारवाई केली आहे. या कारवाईमुळे प्रतिबंधात्मक वस्तूंची नियमबाह्य विक्री करणाऱ्या व्यवसायिकांचे धाबे दणाणले आहे. सर्वसामान्य नागरिकांच्या आरोग्याशी खेळ चालू देणार नसल्याचे सांगत मुंढे यांच्या आदेशावरून नागपुरातील अन्न व सुरक्षा विभागातील अन्न शाखा आता सक्रीय झाली आहे.
एफडीएतील अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, नागपूर शहरातील बुनकर कॉलोनीमध्ये छापेमारी करून एफडीएच्या पथकाने ४१९ किलोहून अधिक प्रतिबंधित सुगंधित तंबाखू जप्त केला आहे. या तंबाखूची किंमत अंदाजे ६ लाख रुपये आहे. या कारवाईत आरोपी अजहर इकबाल रहमान कुरैशी यांच्या घरातून विविध ब्रँडचे तंबाखूचे पॅकेट आणि सुगंधित तंबाखूने भरलेली पोती जप्त करण्यात आली आहे. या प्रकरणाचा तपास सुरू असून त्यात मोठे रॅकेट पुढे येण्याची शक्यताही व्यक्त केली जात आहे.
फसवणूक करणाऱ्या तंबाखूवर कारवाई कशी केली गेली?
अन्न व औषध प्रशासन विभागातील अन्न शाखेने शहरातील बुनकर कॉलोनीत चौकशी करून आरोपीच्या घरात साठवलेल्या प्रतिबंधित तंबाखूवर छापा टाकला. जप्त मालावरून पोचपावली पोलिस ठाण्यात एफआयआर नोंदवण्यात आली आहे.
ही कारवाई कोणाच्या आदेशानुसार झाली?
तुकाराम मुंडे यांच्या मार्गदर्शनाखाली महाराष्ट्र एफडीए आयुक्तांच्या नेतृत्वाखाली ही कारवाई करण्यात आली आहे. त्यांच्या त्वरित निर्णयामुळे राज्यभर अवैध तंबाखू व्यापारांवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी मोठ्या प्रमाणावर छापेमारी सुरू आहे.
याचा जनतेसाठी काय फायदा होईल?
अवैध तंबाखूच्या विक्रीवर नियंत्रण ठेवणे आणि प्रतिबंधित उत्पादनांची रोखठोक कारवाई केल्याने जनस्वास्थ्य सुरक्षित राहील. नागरिक फसवणूक होण्यापासून बचावू शकतील.
राज्यभरात पुढील कारवाई कशी होणार?
एफडीए अधिकारी स्पष्ट करतात की, राज्यभरात अवैध तंबाखू आणि अन्य प्रतिबंधित खाद्य पदार्थांविरुद्ध अभियान सुरू राहील आणि जनस्वास्थ्यास धोका पोहोचवणाऱ्यांविरोधात कठोर कारवाई केली जाईल.
प्रतिबंधित सुगंधित तंबाखूचे आरोग्यावर परिणाम काय ?
सुगंधित तंबाखू, गुटखा आणि तत्सम तंबाखूजन्य पदार्थांमध्ये निकोटीनसह अनेक घातक रासायनिक घटक असतात. या पदार्थांच्या सेवनामुळे तोंडाचा कर्करोग, घशाचा कर्करोग, अन्ननलिकेचा कर्करोग, हृदयविकार, उच्च रक्तदाब तसेच श्वसनाचे आजार होण्याचा धोका वाढतो. याच कारणामुळे महाराष्ट्रासह अनेक राज्यांमध्ये सुगंधित तंबाखू, गुटखा आणि पानमसाला यांवर बंदी घालण्यात आली आहे.
कायदा काय सांगतो? दोषींवर कोणती कारवाई होऊ शकते?
प्रतिबंधित सुगंधित तंबाखूची साठवणूक, वाहतूक, विक्री किंवा वितरण करणे हे अन्न सुरक्षा आणि मानके अधिनियम २००६ (एफएसएसएआय) अंतर्गत गंभीर गुन्हा मानला जातो. महाराष्ट्र शासनाने वेळोवेळी जारी केलेल्या अधिसूचनांनुसार गुटखा आणि सुगंधित तंबाखूवरील बंदीचे उल्लंघन करणाऱ्यांवर फौजदारी गुन्हे दाखल केले जाऊ शकतात. अशा प्रकरणांमध्ये माल जप्त करणे, आर्थिक दंड, परवाना रद्द करणे तसेच संबंधितांवर न्यायालयीन कारवाई करण्याची तरतूद आहे. याशिवाय भारतीय न्याय संहिता आणि सार्वजनिक आरोग्यास धोका निर्माण करणाऱ्या कृत्यांशी संबंधित विविध कायदेशीर कलमांखालीही गुन्हे नोंदवले जाऊ शकतात.
